کد خبر: ۴۲۸۴۰۶۳

تاریخ: ۰۱ خرداد ۱۴۰۴ - ۱۵:۵۷

انصاری تشریح کرد

جایگاه تواضع و فروتنی در برابر والدین و معلم

صاحب تفسیر مشکاة گفت: تواضع و فروتنیِ بجا و به‌موقع، کیمیای بزرگی است که موجب رشد آدمی می‌شود و در قرآن و روایات، تواضع و فروتنی دربارۀ دو فرد، به طور ویژه سفارش شده است که این دو فرد شامل والدین و معلمان می‌شود.

به گزارش ایکنا از خراسان رضوی، محمدعلی انصاری صاحب تفسیر مشکاة و مفسر قرآن کریم، در نشست مجازی که امروز اول خردادماه، با موضوع «تواضع و فروتنی در برابر والدین و معلمان» برگزار شد، اظهار کرد: تواضع و فروتنی بجا و به‌موقع، کیمیای بزرگی است که موجب رشد آدمی می‌شود و ترَفُّع و تکبر نابجا از پست‌ترین رذیله‎‌هایی است که آدمی را به هلاکت می‌رساند. از مهم‌ترین را‌ه‌های تصرف در دل‌ها و کسب محبوبیت در قلب‌ها، فروتنی است.

وی بیان کرد: انسان‌های فروتن همیشه در دیده مردم جا دارند، بر خلاف متکبران که دلی به سمتشان متمایل نیست. خداوند ذات تواضع را عامل قرب و نزدیکی و ذات تکبر را عامل بعُد و دوری قرار داده است و امام صادق(ع) در این باره فرموده است: «مَنْ تَوَاضَعَ لِلَّهِ رَفَعَهُ اللَّهُ وَ مَنْ تَكَبَّرَ خَفَضَهُ اللَّه‏؛ كسی که برای خدا تواضع كند، خداوند او را رفعت می‌دهد و كسی كه تكبر ورزد، خداوند او را به زير می‌کشد.»

انصاری ادامه داد: در قرآن و روایات، تواضع و فروتنی درباره دو فرد، به طور ویژه سفارش شده است که این دو فرد شامل والدین و معلمان می‌شود. خداوند متعال در ایه ۲۴ سوره «اسراء» درباره تواضع در برابر پدر و ما در می‌‎فرماید: «وَ اخْفِضْ لَهُمَا جَنَاحَ الذُّلِّ مِنَ الرَّحْمَةِ وَ قُلْ رَبِّ ارْحَمْهُمَا كَمَا رَبَّيَانِي صَغِيرًا؛ و از سر مهربانی، بال فروتنی برای آنان فروگیر و بگو: پروردگارا، آن دو را رحمت كن چنان‎‌كه مرا در حال خُردی تربیت نمودند.»

این مفسر قرآن کریم تصریح کرد: با این آیه گویا خداوند به مخاطبان وحی می‌فرماید که هرکه هستی، اگر بزرگترین مخترع، عالم، فاضل و مجتهد هستی، هنگامی که به پدر و مادر خود می‌رسی، با نهایت فروتنی خم شو و دستشان را بگیر و ببوس. گرچه دست‌بوسی در اسلام کراهت دارد اما این کراهت در ارتباط با پدر و مادر مصداق ندارد.

وی گفت: همچنین افزون بر پدر و مادر، خداوند سفارشات بسیاری در قبال معلمی که ربانی است و به تو درس زندگی می‌دهد و آموزش‌هایش به رشد تو کمک می‌کند؛ برای بندگان داشته است و فرموده است که در برابر این فرد تواضع نشان بدهید و به او احترام ویژه بگذارید. همچنین در حدیث زیبایی از امیرالمؤمنین(ع) آمده است: «قُم عَنْ مَجْلِسِکَ لِأَبیکَ وَ مُعَلِّمِکَ وَ إنْ کُنْتَ أَمیراً؛ برای پدر و معلمت از جا برخیز اگرچه امیر باشی.» در مقابل، بی‌احترامی و سرکشی در برابر پدر و مادر و خودبزرگ بینی و گردن‌کشی در قبال استاد و معلم، آدمی را دچار سختی و دشواری می‌کند و او را به زمین می‌زند.

انصاری افزود: برای تحقق این امر هم در درجه اول باید تحلیلمان را نسبت به جامعه مدام به روز رسانی کنیم و متناسب با آن تلاش کنیم که همه اجزاء جامعه مدنی قدرتمند شکل بگیرد و هم ما در دفاع از حقوق مردم دچار لکنت زبان نشویم.